Konsonanten: De Medluute
De Konsonanten in’t Plattdüütsche sünd anners as in’t Hoochdüütsche. Hier leers du de wichtigsten Ünnerscheeden.
Wichtige Konsonantenwessels
ch → k
Dit is een vun de wichtigsten Kennteeken vun’t Plattdüütsche:
| Hoochdüütsch | Plattdüütsch | Utspraak |
|---|---|---|
| ich | ik | [ik] |
| machen | maken | [maːkn̩] |
| Kuchen | Koken | [koːkn̩] |
| suchen | söken | [zøːkn̩] |
| Buch | Book | [boːk] |
| noch | noch | [nɔx] |
Opmaarkt: An’t Eenn vun en Woort blifft “ch” mitmaal “ch”:
- noch (noch)
- doch (doch)
pf → p
| Hoochdüütsch | Plattdüütsch |
|---|---|
| Pferd | Peerd |
| Apfel | Appel |
| Pfanne | Pann |
| Pfund | Pund |
| Pflanze | Plant |
z/tz → t/tt
| Hoochdüütsch | Plattdüütsch |
|---|---|
| Zeit | Tiet |
| Herz | Hart |
| Katze | Katt |
| sitzen | sitten |
| Salz | Solt |
ss/ß → t
| Hoochdüütsch | Plattdüütsch |
|---|---|
| Wasser | Water |
| essen | eten |
| Straße | Straat |
| weiß | witt |
| heiß | heet |
Typisch plattdüütsche Konsonanten
Das “sch” in’t Plattdüütsche
Plattdüütsch snackt “sch” wied vörn in’t Muul:
- Schipp (Schiff)
- School (Schule)
- Fisch (Fisch)
Das “j”
“J” warrt klaar utsproken:
- jo (ja)
- Jung (Junge)
- Johr (Jahr)
Das “w”
“W” is as in’t Hoochdüütsche:
- Water (Wasser)
- Wark (Werk)
- weten (wissen)
Dubbelte Konsonanten
Dubbelte Konsonanten wiest, dat de Vokal vörbi kort is:
| Woort | Vokal |
|---|---|
| Katt | kort a |
| sitten | kort i |
| Kopp | kort o |
| Mütt | kort ü |
Övung
Verännern to Plattdüütsch:
- machen → ?
- Wasser → ?
- Apfel → ?
- Zeit → ?
- ich → ?
Lösung: maken, Water, Appel, Tiet, ik